{"id":16552,"date":"2013-09-25T07:41:55","date_gmt":"2013-09-25T07:41:55","guid":{"rendered":"https:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/?p=16552"},"modified":"2017-09-25T07:43:22","modified_gmt":"2017-09-25T07:43:22","slug":"klemens-kulla-pierwszy-prezes-okregowego-pomorskiego-zwiazku-szachowego","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/klemens-kulla-pierwszy-prezes-okregowego-pomorskiego-zwiazku-szachowego\/","title":{"rendered":"Klemens Kulla – Pierwszy Prezes Okr\u0119gowego Pomorskiego Zwi\u0105zku Szachowego"},"content":{"rendered":"

Klemens Kulla (1908-1990)<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong>Pierwszy Prezes Pomorskiego Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego.<\/strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Pierwszy polski klub szachowy na Pomorzu za\u0142o\u017cono w 1924 roku w Bydgoszczy. Od tego momentu mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o zal\u0105\u017cku zorganizowanego \u017cycia szachowego w regionie. W 1927 roku powsta\u0142 Toru\u0144ski Klub Szachist\u00f3w i Klub Szachist\u00f3w w Aleksandrowie Kujawskim, a w 1929 roku Gdy\u0144skie Towarzystwo Zwolennik\u00f3w Gry Szachowej i Inowroc\u0142awski Klub Szachist\u00f3w. Wcze\u015bniej szachi\u015bci nie tworzyli stowarzysze\u0144, a jedynie grali towarzysko w klubach, kawiarniach i hotelach. Rozw\u00f3j kr\u00f3lewskiej gry w Polsce przebiega\u0142 podobnie. Wzoruj\u0105c si\u0119 na s\u0142ynnej w ca\u0142ej Europie paryskiej kawiarni szachowej \u2013 Cafe de la Regence, powstawa\u0142o wiele podobnych o\u015brodk\u00f3w, w kt\u00f3rych kwit\u0142o \u017cycie szachowe.<\/p>\n

Brakowa\u0142o zorganizowanego Okr\u0119gu\u00a0 na bazie miejscowych organizacji szachowych. Jednym z g\u0142\u00f3wnych inicjator\u00f3w powo\u0142ania tego typu struktury, obejmuj\u0105cej kluby wojew\u00f3dztwa pomorskiego by\u0142 Klemens Kulla.<\/p>\n

Klemens Kulla urodzi\u0142 si\u0119 19 czerwca 1908 roku pod Toruniem, gdzie ucz\u0119szcza\u0142 do gimnazjum. Tajniki kr\u00f3lewskiej gry pozna\u0142 w czwartej klasie. W 1934 roku uko\u0144czy\u0142 studia prawnicze w Poznaniu. Jako inicjator \u017cycia szachowego zas\u0142yn\u0105\u0142 po raz pierwszy organizuj\u0105c seanse gry jednoczesnej z udzia\u0142em Mieczys\u0142awa Najdorfa<\/a>[1], kt\u00f3ry odbywa\u0142 w latach 1935-36 w Toruniu s\u0142u\u017cb\u0119 wojskow\u0105. Fakt przebywania w mie\u015bcie jednego z czo\u0142owych zawodnik\u00f3w polskich wzmocni\u0142 popularno\u015b\u0107 kr\u00f3lewskiej gry. Nast\u0105pi\u0142 bujny rozw\u00f3j sekcji szachowych skupionych przy garnizonie wojskowym, kolejach pa\u0144stwowych i stowarzyszeniach urz\u0119dniczych<\/a>[2].<\/p>\n

Przysz\u0142y prezes Okr\u0119gu obj\u0105\u0142 w tym czasie kierownictwo toru\u0144skiej Sekcji Szachowej Zwi\u0105zku Zawodowego Pracownik\u00f3w Miejskich. Sekcja rozegra\u0142a wiele spotka\u0144 towarzyskich, poczynaj\u0105c z dru\u017cynami inowroc\u0142awskimi, bydgoskimi, w\u0142oc\u0142awskimi i toru\u0144skimi. W spotkaniach tych uczestniczy\u0142 te\u017c osobi\u015bcie kierownik klubu, jednak na dalszych szachownicach, po czym jednoznacznie mo\u017cna okre\u015bli\u0107 poziom szachowy jako przeci\u0119tny.\u00a0 Czo\u0142owymi szachistami ZZPM byli Adam Borchardt, Wac\u0142aw Grzankowski i Leon Nowacki, kt\u00f3rzy zajmowali czo\u0142owe miejsca w turniejach o mistrzostwo Torunia jak te\u017c i wojew\u00f3dztwa<\/a>[3].<\/p>\n

Wykorzystuj\u0105c zaistnia\u0142\u0105 koniunktur\u0119 Klemens Kulla sta\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnym\u00a0 inicjatorem powo\u0142ania 3 pa\u017adziernika 1937 roku Pomorskiego Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego. Za\u0142o\u017cycielami POZSzach zosta\u0142y sekcje szachowe z Torunia: Sekcja Szachowa Zwi\u0105zku Zawodowego Pracownik\u00f3w Miejskich, Sekcja Szachowa Podoficerskiego Kasyna Garnizonowego oraz Sekcja Szachowa Towarzystwa Gimnastycznego \u201eSok\u00f3\u0142\u201d z Podg\u00f3rza. Na zwo\u0142anym w tym dniu zje\u017adzie delegat\u00f3w Kulla zosta\u0142 wybrany pierwszym prezesem Zwi\u0105zku. On te\u017c przygotowa\u0142 statut nowego Okr\u0119gu, regulaminy, zebra\u0142 dokumentacj\u0119 od za\u0142o\u017cycieli i zarejestrowa\u0142 POZSzach u w\u0142adz<\/a>[4]. W latach poprzedzaj\u0105cych drug\u0105 wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105 zdo\u0142ano zrzeszy\u0107 w jeden Okr\u0119g 23 kluby i sekcje szachowe na oko\u0142o 30 istniej\u0105cych i prowadz\u0105cych samoistny \u017cywot. \u015awiadczy\u0142o to o sporym zaanga\u017cowaniu Zarz\u0105du z prezesem na czele, kt\u00f3rzy w ci\u0105gu zaledwie dw\u00f3ch lat zwi\u0119kszyli stan liczebny zrzeszonych o\u015brodk\u00f3w szachowych siedmiokrotnie, rozpoczynaj\u0105c w 1937 roku od skromnej liczby trzech.<\/p>\n

W latach 1938-1939 wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 I i II Mistrzostwa Pomorza, kt\u00f3re odby\u0142y si\u0119 w Toruniu i Inowroc\u0142awiu. Rozmach organizacyjny i propagandowy tych imprez przewy\u017cszy\u0142 wszystkie dotychczasowe inicjatywy tego typu przeprowadzone na terenie wojew\u00f3dztwa. Do innych wa\u017cniejszych osi\u0105gni\u0119\u0107 mo\u017cna tak\u017ce zaliczy\u0107 turniej dru\u017cynowy o mistrzostwo Pomorza oraz spotkanie mi\u0119dzyokr\u0119gowe Wielkopolska \u2013 Pomorze, oba z 1939 roku. Najwi\u0119kszym sukcesem rangi og\u00f3lnopolskiej z czas\u00f3w prezesury Kulli by\u0142o trzecie miejsce torunianki Wery Obermullerowej w II mistrzostwach Polski kobiet w 1937 roku.<\/p>\n

Aktywno\u015b\u0107 pierwszego prezesa POZSzach przejawia\u0142a si\u0119 tak\u017ce na forum og\u00f3lnopolskim. W 1939 roku wchodzi\u0142 w sk\u0142ad delegacji Okr\u0119gu na Walnym Zebraniu Delegat\u00f3w Polskiego Zwi\u0105zku Szachowego w Warszawie. Na czele \u00f3wczesnego Zarz\u0105du PZSzach sta\u0142 minister Nakonicznikow \u2013 Klukowski, a wiceprezesem by\u0142 minister Kazimierz Pi\u0142sudski. Zabieraj\u0105c g\u0142os w dyskusji nad sprawami finansowymi, Kulla zauwa\u017cy\u0142 powa\u017cne rozbie\u017cno\u015bci pomi\u0119dzy procentowym rozk\u0142adem wydatk\u00f3w w PZSzach i POZSzach. Stwierdzi\u0142, i\u017c PZSzach wyda\u0142 97% bud\u017cetu na personel i wydatki administracyjne, a 3% na imprezy i propagand\u0119 szachow\u0105. W POZSzach wydano 95% na organizacj\u0119 zawod\u00f3w i nagrody dla uczestnik\u00f3w turniej\u00f3w, a 5% na koszty administracyjne. Po sko\u0144czonym przem\u00f3wieniu mistrz Dawid Przepi\u00f3rka<\/a>[5]\u00a0 wyj\u0105\u0142 swoj\u0105 wizyt\u00f3wk\u0119 z adresem i zaprosi\u0142 pomorskiego delegata do siebie na kaw\u0119. W czasie spotkania wyrazi\u0142 swoj\u0105 aprobat\u0119 za odwag\u0119 i o\u015bwiadczenie w delikatnej formie \u00f3wczesnemu Zarz\u0105dowi, i\u017c nie wywi\u0105zuje si\u0119 ze swych zada\u0144<\/a>[6].<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Uczestnicy i organizatorzy II mistrzostw Pomorza \u2013 Inowroc\u0142aw 1939. Klemens Kulla siedzi drugi od lewej<\/em><\/p>\n

\u00a0<\/em>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Ocena\u00a0 dzia\u0142alno\u015bci Klemensa Kulli ukaza\u0142a si\u0119 w \u201eG\u0142osie Pomorza\u201d w artykule \u201eUdzia\u0142 \u015bwiata robotniczego w grze kr\u00f3lewskiej\u201d W\u0142adys\u0142awa Wojciechowskiego (naczelnik Dyrekcji Okr\u0119gu Poczt i Telegraf\u00f3w w Bydgoszczy) z dnia 20 wrze\u015bnia 1947 roku. Przez dwa lata swego istnienia \u2013 do wrze\u015bnia 1939 roku \u2013 Pomorski Okr\u0119gowy Zwi\u0105zek Szachowy zapisa\u0142 si\u0119 chlubnie w kronice ruchu szachowego na Pomorzu. Wyniki te wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 nie tylko ze zorganizowaniem interesuj\u0105cych turniej\u00f3w indywidualnych i klubowych, spotka\u0144 mi\u0119dzymiastowych i mi\u0119dzyokr\u0119gowych, ale przede wszystkim w celowym skoordynowaniem ruchu szachowego na Pomorzu i z podniesieniem og\u00f3lnego poziomu gry, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Pomorzanie znale\u017ali si\u0119 w czo\u0142owej grupie wszystkich okr\u0119g\u00f3w. Wyniki te nale\u017cy przypisa\u0107 zas\u0142ugom \u00f3wczesnego prezesa Okr\u0119gu mgr Kulli, wielkiego entuzjasty gry kr\u00f3lewskiej i niezr\u00f3wnanego organizatora \u015bp. in\u017c. Tomaszewicza<\/em><\/p>\n

<\/a>[7]<\/strong>.<\/em><\/p>\n

W kampanii wrze\u015bniowej w 1939 roku dowodzi\u0142 plutonem artylerii w Warszawie na odcinku Dworzec Wschodni \u2013 Polskie Zak\u0142ady In\u017cynieryjne z zadaniem wsparcia batalionu piechoty po dow\u00f3dztwem majora Thuma. Po kapitulacji Warszawy dosta\u0142 si\u0119 do obozu oficerskiego II C Woldenberg (Dobiegniewo). By\u0142 jednym z inicjator\u00f3w obozowego \u017cycia szachowego. Ju\u017c w 1940 roku stworzono tam Klub Szachowy, licz\u0105cy 250 oficer\u00f3w \u2013 szachist\u00f3w! Na prezesa wybrano majora Ka\u0144skiego z Gniezna, a torunianin obj\u0105\u0142 funkcj\u0119 wiceprezesa. Sprz\u0119t szachowy zdobyto od Niemc\u00f3w za marki obozowe. Kulla by\u0142 inicjatorem wielu turniej\u00f3w szachowych, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych odby\u0142y si\u0119 mistrzostwa poszczeg\u00f3lnych barak\u00f3w, obozu, mecze mi\u0119dzybarakowe i miedzymiastowe oraz symultany szachowe. Pierwszym mistrzem szachowym Oflagu II C by\u0142 w 1941 roku Kazimierz Badylak z Torunia. Sekcje szachowe utworzy\u0142 tak\u017ce w obozach jenieckich w Braunschweigu, Sanbostlu i Lubece. W czasach wojny odnalaz\u0142 te\u017c drug\u0105 pasj\u0119 jak\u0105 by\u0142 bryd\u017c. W czerwcu 1945 rozpocz\u0105\u0142 powr\u00f3t do kraju. Przebywa\u0142\u00a0 w obozie dla ludno\u015bci radzieckiej, wracaj\u0105cej do ZSRR. W Pile od\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 z kilkoma kolegami z transportu radzieckiego i poci\u0105giem towarowym mijaj\u0105c Bydgoszcz, wr\u00f3ci\u0142 do Torunia. Zg\u0142osi\u0142 si\u0119 do Zarz\u0105du Miejskiego w Toruniu, gdzie z r\u0105k prezydenta miasta otrzyma\u0142 funkcj\u0119 naczelnika Wydzia\u0142u Finansowego <\/a>[8].<\/p>\n

W 1946 roku Klemens Kulla wraz z rodzin\u0105 przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Bydgoszczy, gdzie w lipcu 1947 roku zosta\u0142 reaktywowany z jego inicjatywy POZSzach. Wysi\u0142ek organizacyjny przewy\u017csza\u0142 stan z lat przedwojennych. Nale\u017ca\u0142o przywr\u00f3ci\u0107 sekcje szachowe w poszczeg\u00f3lnych o\u015brodkach, cz\u0119\u015b\u0107 szachist\u00f3w nie wr\u00f3ci\u0142a z wojny, inni zmienili miejsce zamieszkania. Poszukiwania dzia\u0142aczy i korespondencja odno\u015bnie reaktywacji Zwi\u0105zku trwa\u0142a dwa lata. Na pocz\u0105tku Okr\u0119g nie mia\u0142 w\u0142asnego lokalu. Zebrania Zarz\u0105du odbywa\u0142y si\u0119 w prywatmym mieszkaniu Klemensa Kulli. Pracowa\u0142 w tym czasie w Zarz\u0105dzie Energetycznym Okr\u0119gu P\u00f3\u0142nocnego, na stanowisku g\u0142\u00f3wnego ksi\u0119gowego. Zarz\u0105dowi podlega\u0142y wszystkie elektrownie, zak\u0142ady sieciowe i zak\u0142ady zbytu energii<\/a>[9].<\/p>\n

Pierwsz\u0105 znacz\u0105c\u0105 imprez\u0105 zorganizowan\u0105 z inicjatywy Klemensa Kulli by\u0142 mecz mi\u0119dzyokr\u0119gowy z reprezentacj\u0105 Gda\u0144ska, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 w lutym 1948 roku. W 1949 roku przeprowadzono w Smukale p\u00f3\u0142fina\u0142y mistrzostw Polski, a w 1950 roku odby\u0142y si\u0119 w Toruniu II mistrzostwa Polski kobiet, gdzie Wera Obermullerowa powt\u00f3rzy\u0142a sukces z mistrzostw \u0142\u00f3dzkich z 1949 roku i zdoby\u0142a wicemistrzostwo kraju. W dru\u017cynowych mistrzostwach Polski w latach 1948 – 1949 we Wroc\u0142awiu i \u0141odzi przedstawiciele Pomorza zdobyli drugie miejsce. Prasa bydgoska donosi\u0142a – Doskona\u0142e wyniki szachist\u00f3w Pomorza nale\u017cy w pewnej mierze zapisa\u0107 na konto pieczo\u0142owitej opieki prezesa Pomorskiego Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego mgr Kulli z Bydgoszczy jak\u0105 roztacza\u0142 nad zawodnikami w czasie turnieju<\/a>[10]<\/strong>.<\/em><\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>Szachi\u015bci pomorscy na niespotykan\u0105 wcze\u015bniej skal\u0119 uczestniczyli w wi\u0119kszo\u015bci licz\u0105cych si\u0119 turniej\u00f3w og\u00f3lnokrajowych, a nawet po raz pierwszy miedzynarodowych. Na koniec lat czterdziestych ubieg\u0142ego wieku przypada b\u0142yskawiczny rozw\u00f3j kariery zawodnika bydgoskiej Sp\u00f3jni Henryka Szapiela, kt\u00f3ry na VI mistrzostwach Polski w Krakowie w 1948 roku zdoby\u0142 czwarte miejsce, poprawiaj\u0105c rezultat na IX mistrzostwach Polski w \u0141odzi w 1951 roku, gdzie zaj\u0105\u0142 miejsce trzecie. Ju\u017c w 1948 roku gra\u0142 w reprezentacji Polski podczas Robotniczej Olimpiady Szachowej w Czechos\u0142owacji.<\/p>\n

Uchwa\u0142\u0105 Biura Politycznego Komitetu Centralnego PZPR utworzono dnia 18 lutego 1950 roku G\u0142\u00f3wny Komitet Kultury Fizycznej. Okr\u0119g Szachowy w\u0142\u0105czono do Wojew\u00f3dzkiego Komitetu Kultury Fizycznej jako Sekcj\u0119 Szachow\u0105. Oznacza\u0142o to rozwi\u0105zanie PZSzach (15 kwietnia 1951 roku) oraz regionalnych OZSzach. W czasach rz\u0105d\u00f3w GKKF nast\u0119powa\u0142y bezustanne zmiany na stanowisku inspektora szachowego, urz\u0119dnicy za ka\u017cdym razem inaczej interpretowali przepisy, za\u0142atwianie spraw administracyjnych oraz finansowych odbywa\u0142o si\u0119 w spos\u00f3b przewlek\u0142y, brakowa\u0142o odpowiednich kontakt\u00f3w mi\u0119dzynarodowych (skre\u015blone z kalendarza przez GKKF). Centralne zarz\u0105dzanie okresu stalinowskiego na pocz\u0105tku lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych odbi\u0142o si\u0119 niekorzystnie na poziomie rozwoju sportu szachowego<\/a>[11].<\/p>\n

Od stycznia 1951 roku Energetyka otrzyma\u0142a nowy plan bran\u017cowy, a ksi\u0119gowo\u015b\u0107 przechodzi\u0142a z metody przebitkowej na metod\u0119 rejestrow\u0105. Nowe obowi\u0105zki zmusza\u0142y Kull\u0119 do cz\u0119stych wyjazd\u00f3w do Warszawy, organizowania kurs\u00f3w ksi\u0119gowo\u015bci w Elbl\u0105gu oraz kontroli w poszczeg\u00f3lnych zak\u0142adach energetycznych czterech wojew\u00f3dztw. Musia\u0142 zatem w 1952 roku zrezygnowa\u0107 z obowi\u0105zk\u00f3w Przewodnicz\u0105cego Sekcji Szachowej przy WKKF. Dzia\u0142a\u0142 jednak w pionie sekcji szachowych przemys\u0142u energetycznego i spo\u017cywczego<\/a>[12].<\/p>\n

Na poprzednio zajmowane stanowisko wr\u00f3ci\u0142 w styczniu 1956 roku. Przemiany pa\u017adziernikowe w 1956 roku obj\u0119\u0142y r\u00f3wnie\u017c szachy. GKKF podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o likwidacji Sekcji Szachowych WKKF. Dnia 10 lutego 1957 roku nastapi\u0142o odradzenie PZSzach oraz OZSzach w poszczeg\u00f3lnych wojew\u00f3dztwach. W Bydgoszczy zebranie likwidacyjno-konstytucyjne (Walne Zebranie Delegat\u00f3w) i powo\u0142anie OZSzach odby\u0142o si\u0119 dnia 2 czerwca 1957 roku w lokalu WKKF na ulicy Zamojskiego. Zosta\u0142a zmieniona nazwa Zwi\u0105zku z Pomorskiego Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego na Okr\u0119gowy Zwi\u0105zek Szachowy w Bydgoszczy. Wynika\u0142o to ze zmian terytorialnych wojew\u00f3dztwa bydgoskiego. Na prezesa OZSzach wybrano jednog\u0142o\u015bnie Klemensa Kull\u0119 z Bydgoszczy<\/a>[13].<\/p>\n

W omawianych latach zanotowano na Pomorzu kilka znacz\u0105cych rezultat\u00f3w. W dru\u017cynowych mistrzostwach Polski w 1957 roku dru\u017cyna Budowlanych Bydgoszcz zaj\u0119\u0142a czwarte miejsce. Nowa gwiazda pomorskich szach\u00f3w Henryka Konarkowska z Grudziadza zdoby\u0142a trzecie i czwarte miejsce w VIII i IX mistrzostwach Polski kobiet w L\u0105dek \u2013 Zdroju w 1956 roku i\u00a0 Polanie w 1957 roku. Championk\u0105 kraju zosta\u0142a rok p\u00f3\u017cniej w 1958 roku w \u0141odzi na X mistrzostwach Polski kobiet.<\/p>\n

Przeniesienie s\u0142u\u017cbowe na stanowisko dyrektora ekonomicznego Zak\u0142adu Energetycznego do S\u0142upska w 1958 roku spowodowa\u0142o wy\u0142\u0105czenie z \u017cycia szachowego w regionie, a\u017c do 1971 roku. Prowadzi\u0142 tam kursy ksi\u0119gowo\u015bci oraz przygotowywa\u0142 do egzaminu na dyplomowanego ksi\u0119gowego. Tytu\u0142 ten uzyska\u0142 w styczniu 1961 roku. W S\u0142upsku zaj\u0105\u0142 si\u0119 swoj\u0105 drug\u0105 pasj\u0105 – bryd\u017cem sportowym<\/a>[14].<\/p>\n

Klemens Kulla po powrocie do Bydgoszczy w marcu 1961 roku rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 w Zwi\u0105zku Bryd\u017cowym, gdzie w 1962 roku obj\u0105\u0142 funkcj\u0119 prezesa. Do sportu szachowego wr\u00f3ci\u0142 raz jeszcze w lutym 1971 roku, gdzie na stanowisku prezesa OZSzach pozosta\u0142 do stycznia 1972 roku. W tym samym okresie czasu kierowa\u0142 zatem dwoma Zwi\u0105zkami jednocze\u015bnie! Z pro\u015bb\u0105 o ponowne obj\u0119cie przewodnictwa Zwi\u0105zku zwr\u00f3cili si\u0119 do Klemensa Kulli cz\u0142onkowie Zarz\u0105du po zawieszeniu na stanowisku prezesa Edwarda Fentzla. Szachi\u015bci bydgoscy byli w przededniu organizacji b\u0142yskawicznych mistrzostw Polski w Bydgoszczy i wyb\u00f3r najbardziej do\u015bwiadczonego dzia\u0142acza pomorskich szach\u00f3w wydawa\u0142 si\u0119 oczywisty. Pozosta\u0142o wiele zaleg\u0142ych zobowi\u0105za\u0144 finansowych i \u201etajemniczych\u201d koszt\u00f3w z lat ubieg\u0142ych. Przeterminowane zobowi\u0105zania Okr\u0119gu, kt\u00f3re stopniowo zosta\u0142y ujawnione, datowa\u0142y si\u0119 od 1967 roku. Rozwiazanie tych problem\u00f3w sta\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnym sukcesem bydgoskiego dzia\u0142acza, kt\u00f3ry dobitnie podkre\u015bla\u0142 tak\u017ce zas\u0142ugi sekretarza Zwi\u0105zku \u2013 Ulricha Jahra<\/a>[15].<\/p>\n

Klemens Kulla zrezygnowa\u0142 z pracy w Zarz\u0105dzie podczas trwania Zebrania Sprawozdawczego OZSzach w styczniu 1972 roku. Zgromadzeni na wniosek jednego z cz\u0142onk\u00f3w powzi\u0119li niezgodn\u0105 ze statutem uchwa\u0142\u0119 i zebranie sprawozdawcze przekszta\u0142ci\u0142o si\u0119 w sprawozdawczo \u2013 wyborcze. Kolejnym prezesem Okr\u0119gu wybrano Eugeniusza Lisa, kt\u00f3ry w Komunikacie organizacyjnym OZSzach wyrazi\u0142 tak\u0105 opini\u0119: …Nale\u017cy nadmieni\u0107 z \u017calem, \u017ce odej\u015bcie z nast\u0119puj\u0105cego Zarz\u0105du OZSzach takich wypr\u00f3bowanych dzia\u0142aczy jak: prezes mgr K. Kulla oraz sekretarz in\u017c. U. Jahr jest niepowetowan\u0105 strat\u0105 dla rozwoju szach\u00f3w w naszym wojew\u00f3dztwie. Dzi\u0119ki ich osobistemu zaanga\u017cowaniu si\u0119 uporz\u0105dkowali zaleg\u0142o\u015bci kilkuletnie, pozostawili sprawy organizacyjne i sekretariat na poziomie bardzo wysokim<\/em>. Po zrzeczeniu si\u0119 przewodnictwa w OZSzach, Klemens Kulla mimo wieku emerytalnego, dzia\u0142a\u0142 wci\u0105\u017c w Zwi\u0105zku Bryd\u017cowym<\/a>[16].<\/p>\n

Wraz z pocz\u0105tkiem lat siedemdziesi\u0105tych ubieg\u0142ego wieku szachy pomorskie rozpocz\u0119\u0142y swoisty renesans, trwaj\u0105cy ponad dekad\u0119. W latach ostatniej prezesury Kulli rozpoczyna si\u0119 panowanie w kraju i regionie bydgoskiej \u0141\u0105czno\u015bci, najsilniejszego pomorskiego klubu w historii. W 1972 roku \u0141\u0105czno\u015b\u0107 Bydgoszcz awansuje do szachowej I ligi, pozostaj\u0105c w niej nieprzerwanie do 1982 roku. Pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze sukcesy Jerzego Pokojowczyka i Andrzeja Maciejewskiego, kt\u00f3rzy niebawem awansowali do \u015bcis\u0142ej czo\u0142\u00f3wki kraju.<\/p>\n

Klemens Kulla za swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 odznaczony zosta\u0142 Srebrn\u0105 Odznak\u0105 Honorow\u0105 PZSzach w 1972 roku oraz Z\u0142ot\u0105 Odznak\u0105 Honorow\u0105 PZSzach i medalem 50-lecia PZSzach w 1976 roku<\/a>[17].<\/p>\n

Kto z Was, Drodzy Szachi\u015bci i Bryd\u017cy\u015bci, mo\u017ce si\u0119 pochwali\u0107, i\u017c posiada \u017con\u0119, kt\u00f3ra przez czterdzie\u015bci lat po\u017cycia ma\u0142\u017ce\u0144skiego toleruje pobyt swego m\u0119\u017ca na imprezach szachowych i bryd\u017cowych w charakterze dzia\u0142acza czy zawodnika<\/a>[18]<\/strong><\/em>. Tak pierwszy prezes POZSzach rozpoczyna swoje wspomnienia napisane w roku jubileuszowym 40 \u2013 lecia OZSzach w Bydgoszczy w 1977 roku. Klemens Kulla zmar\u0142 w Bydgoszczy 18 lutego 1990 roku<\/a>[19].<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Stanowiska zajmowane przez Klemensa Kull\u0119 w strukturach decyzyjnych szach\u00f3w pomorskich w latach 1937-1972<\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n

1<\/td>\n1937-1939<\/td>\nPrezes POZSzach w Toruniu<\/td>\n<\/tr>\n
2<\/td>\n1947-1950<\/td>\nPrezes POZSzach w Bydgoszczy<\/td>\n<\/tr>\n
3<\/td>\n1950-1952<\/td>\nPrzewodnicz\u0105cy Sekcji Szach\u00f3w przy WKKF<\/td>\n<\/tr>\n
4<\/td>\n1956-1957<\/td>\nPrzewodnicz\u0105cy Sekcji Szach\u00f3w przy WKKF<\/td>\n<\/tr>\n
5<\/td>\n1957-1958<\/td>\nPrezes OZSzach w Bydgoszczy<\/td>\n<\/tr>\n
6<\/td>\n1971-1972<\/td>\nPrezes OZSzach w Bydgoszczy<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Opracowa\u0142: Piotr Szybowicz<\/p>\n

 <\/p>\n

Bibliografia<\/p>\n

 <\/p>\n

\u201eBiuletyn POZSzach\u201d, 1938, 1939
\n\u201eSzachista\u201d, 1939
\n\u201eWiadomo\u015bci OZSzach w Bydgoszczy\u201d, 1957
\nKomunikat organizacyjny OZSzach w Bydgoszczy, 1972<\/p>\n

Urz\u0105d Stanu Cywilnego w Bydgoszczy
\n1. Filipowicz Andrzej, Polski Zwi\u0105zek Szachowy. Jubileusz 80- lecia (3), \u201eSzachista\u201d, czerwiec 2006, s. 16-20.
\n2. Filipowicz Andrzej, Polski Zwi\u0105zek Szachowy. Jubileusz 80- lecia (7), \u201eSzachista\u201d, listopad 2006, s. 18-20.
\n3. Jahr Ulrich, Mgr Klemens Kulla \u2013 pierwszy i d\u0142ugoletni prezes OZSzach w Bydgoszczy, \u201eBiuletyn Informacyjny (OZSzach WFS w Bydgoszczy)\u201d, luty 1977, nr 2, s. 9-11.
\n4. Jahr Ulrich, Mgr Klemens Kulla Honorowym Prezesem Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego w Bydgoszczy, Program Szachowych Dni Bydgoszczy 1978, Informator Turniejowy, s. 10-11.
\n5. Kulla Klemens, Rok jubileusz\u00f3w. Wspomnienia dzia\u0142acza szachowego, Bydgoszcz 1977, (maszynopis w posiadaniu autora).
\n6. Szybowicz Piotr, Kr\u00f3lewska gra. Sport szachowy w wojew\u00f3dztwie pomorskim w latach 1920 \u2013 1939, Wydawnictwo Adam Marsza\u0142ek, Toru\u0144 2006.
\n7. Wolsza Tadeusz, Arcymistrzowie, mistrzowie, amatorzy… S\u0142ownik biograficzny szachist\u00f3w polskich, t. 1, Wydawnictwo DiG, Warszawa 1995, s. 53-65.
\n8. Wolsza Tadeusz, Arcymistrzowie, mistrzowie, amatorzy… S\u0142ownik biograficzny szachist\u00f3w polskich, t. 4, Wydawnictwo DiG, Warszawa 2003, s. 77-108.<\/p>\n

<\/a>[1] Mieczys\u0142aw Najdorf (1910-1997), nale\u017ca\u0142 do najsilniejszych szachist\u00f3w w historii kr\u00f3lewskiej gry w Polsce i na \u015bwiecie. Od 1935 roku by\u0142 sta\u0142ym uczestnikiem olimpiad szachowych i turniej\u00f3w o mistrzostwo Polski. Od 1939 roku zamieszka\u0142 na sta\u0142e w Argentynie i wyst\u0119powa\u0142 w barwach tego kraju. Po wojnie zalicza\u0142 si\u0119 do najsilniejszych szachist\u00f3w na \u015bwiecie, osi\u0105gaj\u0105c czo\u0142owe lokaty w \u00f3wczesnych superturniejach. W 1950 roku nadano mu tytu\u0142 arcymistrza: T. Wolsza, Arcymistrzowie, mistrzowie, amatorzy… S\u0142ownik biograficzny szachist\u00f3w polskich, t. 4, Wydawnictwo DiG, Warszawa 2003, s. 77-108.<\/p>\n

<\/a>[2] U. Jahr, Mgr Klemens Kulla \u2013 pierwszy i d\u0142ugoletni prezes OZSzach w Bydgoszczy, \u201eBiuletyn Informacyjny (OZSzach WFS w Bydgoszczy)\u201d, luty 1977, nr 2, s. 9-10; U. Jahr, Mgr Klemens Kulla Honorowym Prezesem Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego w Bydgoszczy, Program Szachowych Dni Bydgoszczy 1978, Informator Turniejowy, s. 10.<\/p>\n

<\/a>[3] P. Szybowicz, Kr\u00f3lewska gra. Sport szachowy w wojew\u00f3dztwie pomorskim w latach 1920 \u2013 1939, Wydawnictwo Adam Marsza\u0142ek, Toru\u0144 2006, s. 37-38; \u201eBiuletyn POZSzach\u201d, marzec 1939, nr 5, s. 15-16; stycze\u0144 1939, nr 4, s. 8; maj 1938, nr 1, s. 7; maj 1939, nr 6, s. 12; lipiec 1938, nr 2, s. 14; lipiec 1939, nr 7, s. 10.<\/p>\n

<\/a>[4] \u201eBiuletyn POZSzach\u201d, maj 1938, nr 1, s. 2; P. Szybowicz, op. cit., s. 17-18.<\/p>\n

<\/a>[5] Dawid Przepi\u00f3rka (1880-1940), zalicza\u0142 si\u0119 do czo\u0142owych polskich szachist\u00f3w lat przedwojennych. W 1926 roku zosta\u0142 pierwszym oficjalnym mistrzem Polski. Wchodzi\u0142 w sk\u0142ad reprezentacji Polski, kt\u00f3ra na olimpiadzie szachowej w Hamburgu w 1930 roku, zdoby\u0142a dru\u017cynowe mistrzostwo \u015bwiata. By\u0142 wybitnym problemist\u0105, dziennikarzem i dzia\u0142aczem szachowym:\u00a0 T. Wolsza, Arcymistrzowie, mistrzowie, amatorzy… S\u0142ownik biograficzny szachist\u00f3w polskich, t. 1, Wydawnictwo DiG, Warszawa 1995, s. 53-65.<\/p>\n

<\/a>[6] \u201eBiuletyn POZSzach\u201d, marzec 1939, nr 5, s. 9; \u201eSzachista\u201d, marzec 1939, s. 1; K. Kulla, Rok jubileusz\u00f3w. Wspomnienia dzia\u0142acza szachowego, Bydgoszcz 1977, (maszynopis w posiadaniu autora), s. 4; P. Szybowicz, op. cit., s. 21.<\/p>\n

<\/a>[7] K. Kulla, op. cit., s. 2.<\/p>\n

<\/a>[8] K. Kulla, op. cit., s. 6-7; A. Filipowicz, Polski Zwi\u0105zek Szachowy. Jubileusz 80- lecia (3), \u201eSzachista\u201d, czerwiec 2006, s. 19-20.<\/p>\n

<\/a>[9] K. Kulla, op. cit., s. 7.<\/p>\n

<\/a>[10] Ibidem, s. 8.<\/p>\n

<\/a>[11] A. Filipowicz, Polski Zwi\u0105zek Szachowy. Jubileusz 80- lecia (7), \u201eSzachista\u201d, listopad 2006, s. 19-20.<\/p>\n

<\/a>[12] K. Kulla, op. cit., s. 10.<\/p>\n

<\/a>[13] \u201eWiadomo\u015bci OZSzach w Bydgoszczy\u201d, lipiec 1957, nr 1, s. 1-4.<\/p>\n

<\/a>[14] K. Kulla, op. cit., s. 18.<\/p>\n

<\/a>[15] U. Jahr, Mgr Klemens Kulla \u2013 pierwszy… op. cit., s. 10-11; Komunikat organizacyjny OZSzach w Bydgoszczy, 8\/1972; K. Kulla, op. cit., s. 19-22.<\/p>\n

<\/a>[16] K. Kulla, op. cit., s. 19-20.<\/p>\n

<\/a>[17] U. Jahr, Mgr Klemens Kulla \u2013 pierwszy… op. cit., s. 11<\/p>\n

<\/a>[18] K. Kulla, op. cit., s. 1.<\/p>\n

<\/a>[19] Urz\u0105d Stanu Cywilnego w Bydgoszczy, nr. aktu 584.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Klemens Kulla (1908-1990) \u00a0Pierwszy Prezes Pomorskiego Okr\u0119gowego Zwi\u0105zku Szachowego.\u00a0   Pierwszy polski klub szachowy na Pomorzu za\u0142o\u017cono w 1924 roku w Bydgoszczy. Od tego momentu mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o zal\u0105\u017cku zorganizowanego \u017cycia szachowego w regionie. W 1927 roku powsta\u0142 Toru\u0144ski Klub Szachist\u00f3w i Klub Szachist\u00f3w w…<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[193],"tags":[],"class_list":["post-16552","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-z-kart-historii"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16552","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16552"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16552\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16552"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16552"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/hosting1953278.online.pro\/kpzszach\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16552"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}